Halo Evreni Kronolojik Tüm Zaman Çizelgesi ve Açıklamaları

Sizin de bildiğiniz üzere her video oyunu serisinin kendi içerisinde uzun ya da kısa dopdolu bir zaman çizelgesi ve hikaye anlatımına sahiptir. Bu zaman çizelgeleri durumuna göre değişse de bilim-kurgu veya alternatif tarihi konu alan distopyalar ve ütopyalarda bu çok daha bariz şekilde daha derin ve uzundur. Hele bi de bu eser eskiyse :D Star Wars, Star Trek yerinde örnekler olur sanırım. Ancak bu örnekler dışında bugünkü konumuz olan Halo Evreninin hikayesel olarak dönemlerini konu alan eserleri -Burada bu kısmı biraz açmak istiyorum çünkü yazımda çokça kullanacağımı düşündüğüm, "eserler" tabiri olarak kastetiğim genel bir mahiyette; oyun, dizi, film, kitap, çizgi roman ve geneli, aklınızda bulunsun- serinin kronolojik sırasına göre sıralayacağım. İyi okumalar.

Öncelikle anlamamız gereken bir şey var ki Halo'yu anlamak pek kolay birşey değil. Silver Timeline adı altında geçen bir timeline var ki ben bu makaleyi yazdığımda çoktan iptal edildi şahsi düşüncem olarak da sevdiğim bir kısım değildir ki zaman çizelgesinin bunun dışındaki kısmı ve rehberimin konusu olan "Halo Timeline" terimini ele alacağım.

İlk paragrafta bahsettiğim gibi bir çok çağ ve dönem demiştim, başlıklar halinde bu dönemleri ele almak gerekirse;

• -Forerunner Çağı
  
• -Covenant'ın Kuruluşu
  
• -İsyancılar ile Savaşlar / Covenant ile İlk Temas
  
• -Master Chief'in Kökeninin Hikayesi
  
• -Orjinal Halo Üçlemesi
  
• -Galaksideki Kargaşa
  
• -Master Chief'in Geri Dönüşü ve Didact'ın Uyanışı
  
• -Veraset (The Reclamantion)
  
• -Reformasyon (The Reformation)
  
• -Infinite'in Ötesinde
  
• -Harp Sonrası
  
• -Kolektif Hikayeler
  
• -Halo Gümüş Zaman Dilimi (İptal edildi)

Tüm makale bu ana başlıklar üzerinden ilerleyecek ve açıklamalar bu başlıkların dışına mümkün olduğunca çıkılmamaya çalışılacaktır.

Halo evreni, yüz bin yıl öncesine dayanan, Forerunnerların evrene hükmettiği ve insanlığın hâlâ oldukça ilkel bir ırk olduğu zamanlara dayanıyor. Forerunnerlar hikayesel olarak oldukça merkezî bir rol oynamışlardır ancak bu medeniyetin zirveye ulaştığı dönemde geçen bir oyun bulunmamaktadır.
Bu dönemi daha derinlemesine incelemek isterseniz, Greg Bear'ın bu medeniyetin yükselişini ve kaçınılmaz çöküşünü anlatan ve bize -adından da anlayabileceğiniz üzere- The Forerunner Saga üçlemesi ile Forerunner Destanını anlatan Halo kitapları sizin için doğru adres. Sağdaki görsel; The Librarian, Didact ve Faber Bu dönemi ele alan eserler;

• -Kitap: Halo:Cryptum
  
• -Kitap: Halo:Primordium
  
• -Kitap: Halo:Silentium
  
• -Kitap: Halo:Rebirth
  
• -Çizgi Roman: Halo 3:Cradle of Life

Rehberdeki sıra ile kitapları okumak isterseniz yazı boyunca sadece bu kısımda bahsettiğim, tüm Halo eserlerinin tek bir Drive klasöründe toplayıp bağlantısını paylaştığım Türkiye Halo Sunucusundan bahsetmek istiyorum. Türkçe olarak Halo içeriklerine ulaşıp, bizlerle sosyalleşip oyun oynamak isterseniz ya da rehberin ana konusu için kitapları veya çizgi romanları okumak isterseniz -şuanlık yalnızca İngilizce olarak, çevirisi ile bizzat uğraşıyorum yakında sunucuda duyurusu olacak onun- https://discord.gg/FKR2wxkBsv adresinden gelip Ücretsiz Kitap Arşivimizden[drive.google.com] faydalanabilirsiniz. Şimdi yazımıza devam edelim.

Covenant da diğer birçok kültürde olduğu gibi kendi kayıt tutma yöntemleri olan bir uygarlık. Yaptıkları büyük şeylerden hareketle zaman dilimlerini insanlar gibi çağlara ayırmışlar. Prophetların etrafında toplanmış dini ritüellere dayalı muhafazakar tutumlu uzaylı ırkı desek de deyim yerinde olur. Bahsettiğim çağları açıklamak gerekirse -ki burayı sadece meraklısına yazıyorum bu yazdıklarım zaten Covenant'ın Kuruluşu başlığının en altında bırakacağım eserlerde birebir verilen bilgiler-;

Covenant'ın tarihi ez az 100.000 öncesine, Forerunnerların Halo halkalarını etkinleştirip galaksiden silinmesine kadar uzanıyor. Bu, Covenant için Forerunnerların onları terk etmesi olarak kayıtlara geçtiğinden ötürü ilk çağlarına Age of Abandonment yani Terk Edilme Çağı adını vermişler.
Çatışma Çağları, Covenant'ın büyük iç savaşlara karıştığı dönemlerdi. Bu dönemin başlamasında en büyük etmen Covenant'ın kuruluşundan çok süre önce Sangheili ve San'Shyuum'un güç mücadelesinde birbirlerine karşı savaşmalarıdır. Yani biz insanlar açısından onlar, "Cihan Hakimiyeti" fikrini benimsemişlerdi. Bakın "Cihan" diyorum çünkü Sangheili ve San'Shyuum uygarlıklarının daha uzaydan bile haberi yok, kendi gezegenlerini ele geçirmeye çalışıyorlar. Ayrıca 39.Çatışma Döneminde Unggoy İsyanı da yaşanmıştı, fazla bilgi göz çıkarmaz!
Bilinen şey şu ki, San'Shyuum'un Keşif Çağı sırasında kadim Forerunner eserlerini keşfetmesi ve Uzlaşma Çağı'nın başlarında Sangheili ile San'Shyuum arasındaki savaşın sona ermesi Covenant'ın kuruluşuna yol verdi. San'Shyuum, Forerunnerların üstünlüğünü izlemeye ve öğrenmeye, Sangheili ise Hiyerarşiyi korumaya söz verdi. Bu çağlar, Covenant'ın başlangıcına, Covenant'ın Forerunner eserleri ve muhtemelen Covenant Birlik Yazısı arayışının ve araştırmasının başlangıcına işaret ediyordu.
Şüphe Çağları, Covenant'ın değişen derecelerde iç muhalefetten muzdarip olduğu ve misyonlarına olan inancını kaybetmeye başladığı dönemlerdir. Son Şüphe Dönemi olan 23. Dönem, Unggoy İsyanı'nın meydana geldiği 39. Çatışma Çağı'ndan önce geliyor. 23. Şüphe Dönemi, insan yılı hesabı 2525 yılında sona erdi ve 9. Reclamation Çağı'na yani Veraset Çağı'na yol açtı.
"Veraset Çağları, önemli Forerunner eserlerinin keşfiyle damgasını vurdu." gibi tek bir cümle ile Veraset Çağı'nın, Covenant'ın Kuruluşu kısmıyla alakasını tanımlayabiliriz çünkü sözüm ona bir kaç başlık sonra okuyabileceğiniz tek başına bir Veraset Çağı bölümü var. Çünkü Veraset Çağı bir Covenant Çağı olduğu kadar da Evren Çağıdır ve bu ikisinin arasındaki farkı anlamak da çok önemli bir husustur. Yukardaki bütün çağları ele alan eserler;

• -Anime: Halo Legends:The Duel Bölümü
  
• -Kitap: Halo:Broken Circle

26. yüzyılda Birleşmiş Milletler Uzay Komutanlığı (UNSC), isyancılarla zorlu bir savaşa girerken aniden çok daha büyük bir tehdit ortaya çıkar: Covenant. Halo Wars ve Halo Reach oyunları bu dönemde geçiyor, ancak bu oyunlarda bile savaş birkaç yıldır sürüyor. İsyancılara neredeyse hiç ilgi gösterilmiyor ve aynı zamanda Master Chief de dahil olmak üzere Spartanların kökenlerine neredeyse hiç değinilmiyor. Halo: Contact Harvest gibi diğer eserler bu boşluğu fazlasıyla iyi dolduruyor.

Kastettiğim "fazlasıyla iyi dolduran eserler";

• -Kitap: Halo:Contact Harvest
  
• -Anime: Halo Legends:Homecoming bölümü
  
• -Çizgi Roman: Halo Wars:Genesis
  
• -Chronicle: Fireside 1. Bölüm
  
• -Oyun: Halo Wars
  
• -Chronicle: Hippocratica
  
• -Anime: Halo Legends:Prototype Bölümü
  
• -Kitap: Halo:The Cole Protocol
  
• -Kısa Film: Halo:Midnight in the Heart of Midlothian
  
• -Çizgi Roman: Halo:Blood Line
  
• -Kısa Film: Halo:Headhunters
  
• -Anime: Halo Legends:The Babysitter bölümü
  
• -Çizgi Roman: Halo:Helljumper
  
• -Kitap: Halo:Battle Born & Meridian Divide
  
• -Fragman: Halo Reach:Birth of a Spartan
  
• -Fragman: Halo Reach:Deliver Hope
  
• -Fragman: Halo Reach:New Life
  
• -Fragman: Halo Reach:Spaceport
  
• -Fragman: Halo Reach:Patrol
  
• -Fragman: Halo Reach:Day Before
  
• -Kural Kitabı: Halo:Fleet Battles
  
• -Kural Kitabı: Halo:Ground Command
  
• -Oyun: Halo Reach

Master Chief'in kökeninin hikayesi neredeyse paralel bir şekilde önceki zaman diliminde geçiyor. Yani İsyancılar ile savaşlar sırasında aslında Master Chief çoktan doğmuş büyümüş adam olmuştu bile. Başlangıçta İsyancılarla savaşmak için eğitilmiş olan o ve diğer Spartanlar, kısa süre sonra İsyancılar yerine Covenant'a karşı konuşlandırıldılar. Onun hikayesinin başlangıcı,​ döneminin ilk kitabı olarak kabul ettiğimiz Halo: The Fall of Reach romanıyla başlıyor ve bitiyor. Diğer hikayeler aslında The Fall of Reach'in olayları esnasında gerçekleşiyor. The Fall of Reach'in hikayesi daha sonra çizgi roman ve animasyon filmine de uyarlandı.

Master Chief'in Kökenini anlatan eserler;

• -Kitap: Halo:The Fall of Reach
  
• -Çizgi Roman: Halo:Fall of Reach – Bootcamp
  
• -Çizgi Roman: Halo:Fall of Reach – Covenant
  
• -Çizgi Roman: Halo:Fall of Reach – Invasion
  
• -Animasyon: Halo:The Fall of Reach – The Animated Series
  
• -Günlük: Dr.Halsey'nin Kişisel Günlüğü
  
• -Çizgi Roman: Halo:Collateral Damage – A Master Chief Story
  
• -Kitap: Halo:Silent Storm – A Master Chief Story
  
• -Film: Halo 4:Forward Unto Dawn
  
• -Kitap: Halo:Oblivion – A Master Chief Story
  
• -Anime: Halo Legends:The Package Bölümü

Hem Halo: Reach hem de Halo: The Fall of Reach ilk oyuna sorunsuz bir şekilde bağlanıyor. Halo: Combat Evolved, Halo 2 ve Halo 3, Master Chief ve Cortana'nın ilk Halo halkasını keşfetmesiyle insanlık ve Covenant arasındaki savaşın nasıl geliştiğini anlatıyor. Tabi sadece Covenant ile değil, ikilimiz arasındaki ilişkiyi de anlatıyor. Üç oyun birbirini hızlı bir şekilde takip ediyor, bu nedenle oyunlar arasında çok az şey oluyor. Halo: First Strike romanı ve çizgi roman Halo: Uprising, oyunlar arasındaki boşlukları dolduruyor. Önemli roman Halo: Ghosts of Onyx de oyunlarla doğrudan bir bağlantısı olmasa da bu dönemde geçiyor.

Halo: Combat Evolved'ın yeniden yapımının PlayStation dahil birçok platformda yayınlanacağı söyleniyor.

Orjinal üçlemenin kronolojik sırası ve arasında geçen olayları anlatan eserler;

• -Oyun: Halo:Combat Evolved & Halo:Combat Evolved Anniversary
  
• -Kitap: Halo:The Flood
  
• -Atari Özel Oyun: Halo:Fireteam Raven
  
• -Kitap: Halo Graphic Novel
  
• -Kitap: Halo:First Strike
  
• -Internet Gizemi: I Love Bees
  
• -Oyun: Halo 2 & Halo 2:Anniversary
  
• -Film: Halo:The Mona Lisa
  
• -Oyun: Halo 3:ODST
  
• -Kitap: Halo:Broken Circle
  
• -Kitap: Halo:Ghosts of Onyx
  
• -Çizgi Roman: Halo:Uprising
  
• -Film: Halo 3:Starry Night
  
• -Film: Halo 3:Landfall
  
• -Oyun: Halo 3
  
• -Film: Halo CE Anniversary:Living Monument

Gerçek Halo Üçlemesi'nin sona ermesinin ardından evren hala kargaşa içindedir. İnsanlık galakside hakimiyetini savunmaya çalışırken, Covenant'ın kalıntıları da birbirleriyle savaşmaktadır. Kilo-Five üçlemesi esas olarak Halo 3 ve Halo 4 arasında çeşitli gruplar arasındaki gerilimin nasıl yeniden yükseldiğini anlatıyor. Daha sonra Halo 4 ve Halo 5: Guardians'ın ana karakterlerinin çoğu bir kitapta, çizgi romanda veya filmde tanıtılmış bulunuyor zaten. Örneğin Halo 4: Forward Unto Dawn'da Thomas Lasky tanıtılıyor, Halo: Nightfall'da Spartan Jameson Locke yer alıyor ve Halo: Initiation bize Spartan Sarah Palmer hakkında daha fazla bilgi veriyor. Bu hikayeler temelde Master Chief'in Halo 4'te uyandığı sözde "yeni" evrenin temelini oluşturuyor.

Kilo-Five Üçlemesi;

• -Kitap: Halo:Grasslands
  
• -Kitap: Halo:The Thursday War
  
• -Kitap: Halo:Mortal Dictata

Ayrıca bu dönemde gerçekleşen olayları anlatan eserler;

• -Çizgi Roman: Halo:Initiation
  
• -Kitap: Halo:Last Light
  
• -Çizgi Roman: Halo:Lone Wolf
  
• -Kitap: Halo:Retribution
  
• -Kitap: Halo:Shadow of Intent
  
• -Oyun: Halo:Spartan Assault
  
• -Anime: Halo Legends:Origins Bölümü
  
• -Chronicle: Anvil Accord
  
• -Kitap: Halo:New Blood
  
• -Kitap: Halo:Hunters in the Dark
  
• -Film: Halo:Nightfall
  
• -Chronicle: Saturn Devouring His Son
  
• -Kitap: Halo:Smoke and Shadow
  
• -Kitap: Halo:Renegades

Halo 3 olaylarından dört yıl sonra Master Chief ve Cortana nihayet yeniden iletişim kurmayı başardılar. Bir Forerunner Kalkan Dünyası olan Requiem'e rastlarlar. Burada yanlışlıkla Didact'ı uyandırırlar ve çok sayıda olayı harekete geçirirler; bunlardan biri zaman çizelgemizdeki bir sonraki büyük dönem olan Veraset dönemine yol gösteriyor!

Uyanış ve Birleşmeyi anlatan eserler;

• -Film: Halo 4:Forward Unto Dawn
  
• -Film: Halo 4:The Commissioning
  
• -Film: Halo 4:Scanned
  
• -Oyun: Halo 4
  
• -Oyun: Halo 4:Spartan Ops
  
• -Oyun: Halo: Spartan Strike
  
• -Kitap: Halo:Saint's Testimony
  
• -Chronicle: Halo:Vertical Umbrage
  
• -Çizgi Roman: Halo:Escalation
  
• -Film: Halo:The Return
  
• -Kitap: Halo:Point of Light
  
• -Kitap: Halo:Envoy
  
• -Kitap: Halo:Legacy of Onyx

Halo 5: Guardians, Yaradılanların evrendeki gücü ele geçirdiği bir dönem olan The Reclamation'ın yani Türkçe deyişle Veraset'in başlangıcını işaret ediyor. Bu dönemde Banished da tam güçle ortaya çıkıyor ve insanlığın dağınık güçleriyle birçok kez çatışıyor.

Veraset'i konu alan eserler;

• -Podcast: Hunt the Truth
  
• -Oyun: Halo 5:Guardians
  
• -Chronicle: The Machine Breaks
  
• -Chronicle: Sunrise on Sanghelios
  
• -Kitap: Halo:Bad Blood
  
• -Oyun: Halo Wars 2
  
• -Chronicle: The Third Life
  
• -DLC: Operation Spearbreaker
  
• -DLC: Halo Wars 2:Awakening the Nightmare
  
• -Chronicle: Fireside 2. ve 3. Bölümleri
  
• -Kitap: Halo:Sacrifice
  
• -Müzik: Halo Infinite:Memory Agent
  
• -Kitap: Halo:Shadows of Reach - A Master Chief Story
  
• -Kitap: Halo:Divine Wind
  
• -Kitap: Halo:Outcasts

Halo 4'te ve Halo 5'te havada kalan olayların açığa kavuşması ve o döneme geri dönüp o olayların Infinite'e nasıl bağlandığı eserlerden Epitaph kitabı Didact'ın yenilgisinden "10 yıl sonrası'nı" da içeriyor. Arayı mükemmel dolduran bir kitap.

Bu kısıma bakış atan şuanlık tek eser;

• -Kitap: Halo:Epitaph

Halo Infinite ile 343 Industries yepisyeni bir sayfa açıyor. 343 Industries, Halo Infinite'i "ruhsal bir yeniden başlangıç" olarak tanımlıyor. Zamanda yapılan küçük bir sıçrama ve Master Chief'in yeniden odak noktası haline gelmesi sayesinde Halo Infinite, yeni başlayanlar için fena olmayan bir başlangıç ​​noktası haline geldi. Ancak yine de benim size şahsi tavsiyem, Halo Infinite ile başlamanız sizin için durumu sarpa saracaktır, yeniyi oynayıp eskiye dönmek pek hoş etki yapmıyor. Siz bizim listemizden şaşmayın ve kronolojik sırada devam edin!

Reformasyon ile alakalı eserlerin sıralaması;

• -Kitap: Halo:The Rubicon Protocol
  
• -Chronicle: Trial of Reckoning
  
• -Oyun: Halo Infinite
  
• -Chronicle: Battle for The Blood-Moon

27. yüzyılın başlarında, İnsanlık barış içinde görünüyor ve Covenant ile savaşa geri dönüp bakabiliyor. İşte o zaman İnsanlık Müzesi açılıyor.
İnsanlık Müzesi'ni incelemk isterseniz eğer;

• -Kısa Film: Halo 3:Believe – Museum
  
• -Kısa Film: Halo 3:Believe – The John 117 Monument
  
• -Kısa Film: Halo 3:Believe – Hunted
  
• -Kısa Film: Halo 3:Believe – Enemy Weapon
  
• -Kısa Film: Halo 3:Believe – Shooting a Hero
  
• -Kısa Film: Halo 3:Believe – Gravesite

Ayrıca Halo Evreninde geçen çok sayıda kısa öykü koleksiyonu da bulunmakta. Bu hikayeler çok çeşitli dönemlerde geçiyor ve bu koleksiyonlar diğer eserler gibi sınıflandırılamaz. Bu nedenle aşağıda bu kısa öykü koleksiyonlarına yayınlanma sırasına göre genel bir bakış atabilirsiniz. Bu koleksiyonlardan bazı hikayeler halihazırda ayrı olarak yayınlandı ve dolayısıyla Halo Zaman Çizelgesi'nde zaten çoktan bahsedildi.

Kronolojik sırası önemli olmayan bu eserleri çıkış sırası ile okumak/izlemek/oynamak isterseniz;

• -Kutu Oyunu: Halo Interactive Strategy Game
  
• -Film: Halo:The Life – We Are ODST
  
• -Kitap: Halo:Evolutions – Essential Tales of the Halo Universe
  
• -Kitap: Halo:Evolutions I
  
• -Kitap: Halo:Evolutions II
  
• -Kitap: Halo:Fractures
  
• -Çizgi Roman: Halo:Tales from Slipspace
  
• -Çizgi Roman: Halo:Rise of Atriox

Halo TV Dizisi, Halo Gümüş Zaman Çizelgesi adı verilen ayrı bir evrende geçiyor. Gümüş Zaman Çizelgesi ana çizelgeye paralel, çok benzer ama sonuçta ayrı bir zaman çizelgesidir; "canon" falan da değildir şahsi düşüncem orjinal esere hakarettir ve izlemenizi şiddetle tavsiye etmediğim bir eserdir. Ha siz yine de izlemek isterseniz Paramount +'da iptal olmuş bu diziyi izleyebilirsiniz 2 Sezondan oluşmakta.

Ve son olarak, "canon" olmayan tek bir eserimiz, daha doğrusu "canon" olan bir eserin "canon" olmayan bir bölümü var. Bununla birlikte, bütünlüğün sağlanması açısından bu eserlerden rehberde bahsetmek istiyorum.

• -Anime: Halo Legends:Odd One Out Bölümü